11-04-08

8/8 laatse deel van de geschiedenis

Sponsorship Schandaal en een verenigd Rechts

Huidig minister-president Stephen Harper
Huidig minister-president Stephen Harper

Na het zware verlies van het Conservatieve kamp in de verkiezingen van 1993 duurde het lange tijd voordat de rechtse partijen weer invloed van betekenis kregen. Verschillende, veelal regionale, conservatief geörienteerde partijen ontstonden zoals de Reformparty en de Canadian Alliance die in het Canadees Parlement vertegenwoordigd waren.

In 2003 kondigde Jean Chrétien na tien jaar minister-presidentschap zijn vertrek aan en werd Paul Martin gekozen als de nieuwe leider van de Liberalen en dus minister-president. De Liberalen ondertussen kregen te maken met een aantal schandalen en werden door velen arrogant genoemd en verweten aan machtshonger te leiden. In 2004 besloten de twee grootste conservatieve partijen, de Canadian Alliance onder leiding van Stephen Harper en de Progressief Conservatieven van Peter MacKay te onderhandelen over een fusie om zo een verenigd rechtse partij te vormen als serieus alternatief tegen de van corruptie beschuldigde Liberalen. Slechts enkele maanden nadat deze onderhandelingen in de vorming van de Conservatieve Partij van Canada resulteerde, riep Martin, gesteund door een comfortabele voorsprong in de peilingen, verkiezingen uit om zo zijn eigen mandaat te bemachtigen. De campagne werd gekenmerkt door aanteigingen tegen vermeend Liberaal wanbeheer en een barrage van negatieve advertenties die Stephen Harper, die inmiddels was verkozen tot leider van de neiuwe Conservatieve Partij, demonizeerde. Uiteindelijk ontaarde de verkiezingen uit in een Liberaal minderheidskabinet met een sterk vergroot Conservatieve oppositie.

Kort na de verkiezingen kwam bewijs boven water, aangedragen door de Canadese Auditor General, van een omvangrijk corruptieschandaal die tot in de hoogste kringen van de Liberale Partij doordrong. In totaal was zo'n $250 miljoen dollar aan publieke gelden verdwenen, onder meer aan reclamebureaus in Québec die de Liberale Partij goedgezind waren en die voor onbelangrijke of zelfs fictieve projecten werden betaald in ruil voor het in een goed daglicht stellen van Canada en de Liberale Partij in het bijzonder in de afvallige Franstalige provincie.

In licht van dit Sponsorship Schandaal diende de Conservatieve oppositie in mei 2005 in het parlement een motie in die de regering aanraadde af te treden. Alhoewel de motie werd nipt aangenomen sloeg Martin deze in de wind doordat volgens hem de correcte procedure niet was gevolgd. In plaats van, zoals gebruikelijk, meteen na een dergelijk besluit in het parlement zelf de vertrouwenskwestie aan een stemming te onderwerpen volgde een week van politiek touwtrekken en een constitutionele crisis was een feit. Uiteindelijk lukte het Martin om één lid van de oppositie naar de Liberale fractie te trekken in ruil voor een kabinetspositie en stelde de Liberale regeringspartij de vertrouwenskwestie voor die in een gelijke stemming resulteerde met als gevolg dat de voorzitter van het Canadees Lagerhuis, een Liberaal, in voordeel van de regering besliste.

Deze cycnische gang van zaken koste de Liberale veel support en nadat in het najaar van 2005 een onderzoeksrechter een eerste rapport ingaande het Sponsorship Scandal publiceerde verenigde alle oppositie partijen zich en werd een directe motie van wantrouwen die het kabinet verweet geen moreel recht meer te hebben om te regeren aangenomen en moest Martin aftreden.

In de aanloop naar de verkiezingen die voor januari 2006 werden uitgeroepen trachte Martin met record uitgaves de kiezers wederom voor zich te winnen maar uiteindelijk werden de Conservatieven, die met 5 kernpunten een inhoudelijke campagne voerde, in een minderheidskabinet verkozen en op 6 februari 2006 werd Stephen Harper ingehuldigd als de eerste Conservatieve minister-president in meer dan 12 jaar.

[bewerk] Canada onder Harper

In de loop van Martin's bewind besloot Canada een meer assertieve gevechtsrol in Afghanistan te spelen en werd Canada samen met de VS en Nederland verantwoordelijk voor de instabiele provincie van Kandahar Deze nieuwe rol, werd door de Conservatieve Partij gesteund en in 2006 bekrachtigde Harper dit met een uitbreiding van Canada's rol in Afghanistan tot ten minste 2009 (De Liberale stemde ditmaal opmerkelijk genoeg tegen).

Over het algemeen projecteerde Harper's kabinet een zelfverzekerde en meer uitgesproken rol voor Canada in de Wereld. Ook de relatie met de VS werd onder Harper verbeterd nadat die onder Chrétien en Martin tot een dieptepunt was gedaald. Een slepend handelsconflict over zachthout werd beslecht.

Binnenlands voerde de Conservatieve regering belastingverlagingen door hoewel er kritiek werd geleverd op de grote staatsuitgaves die het kabinet in de begrotingen opnam. Verder is het het doel van de regering om politieke hervormingen door te voeren die een meer transparante overheid moeten opleveren en wil men de senaat omvormen in een direct gekozen kamer van het parlement.

06:00 Gepost door Hexana in Geschiedenis | Permalink | Commentaren (0) | Tags: canada, geschiedenis |  Facebook |

De commentaren zijn gesloten.